دانستنی ها
وبلاگی برای تمامی سنین
درباره وبلاگ


با سلام خدمت عزیزانی که این وبلاگ را مورد بازدید قرار دادند. لازم به ذکر است که تمامی مطالب این وبلاگ متعلق به تیم دانستنیها است و استفاده از آن به شرط ذکر منبع مانعی ندارد. با تشکر!!!
مدیر وبلاگ:
احسان آخرت دوست

مدیر وبلاگ : آتنا آخرت دوست
نظرسنجی
بزرگترین دانشمند ایرانی از نظر شما؟










پنجشنبه 1 تیر 1391 :: نویسنده : آتنا آخرت دوست

سرچشمه ی بعضی از حوادث و پیشامد های بزرگ در تاریخ بشر برخی رویداد های به ظاهر کوچک و معمولی بوده است. تاریخ دانان نمونه های بسیاری را بیان می کنند که مثلا چگونه جنگ ها بزرگ را یک عامل کوچک به وجود آورد. موضوع علم و فناوری نیز بعضی از افراد به ظاهر عادی با تجربه های کوچک و معمولی به راز های بزرگی دست یافتند.

سرچشمه ی بعضی از حوادث و پیشامد های بزرگ در تاریخ بشر برخی رویداد های به ظاهر کوچک و معمولی بوده است. تاریخ دانان نمونه های بسیاری را بیان می کنند که مثلا چگونه جنگ ها بزرگ را یک عامل کوچک به وجود آورد. موضوع علم و فناوری نیز بعضی از افراد به ظاهر عادی با تجربه های کوچک و معمولی به راز های بزرگی دست یافتند.

مایکل فارادی در سال 1791میلادی یا 1170 شمسی تقریبا با روی کار آمدن سلسله ی قاجاریه در ایران در نیوگتون نزدیک لندن به دنیا آمد. خانواده اش وضع مالی خوبی نداشتند که این پسر را به مدرسه بفرستند. پدرش یک نعلبند و آهنگر معمولی بود. پسر از همان زمان کودکی در مغازه ی پدر مشغول کار شد؛ اما همین وضع هم ادامه نیافت و پدر فوت شد و پسر 13 ساله نتوانست به تنهایی دست و پای اسب ها را نعل کند و به ناچار کارگاه نعلبندی تعطیل شد. مایکل برای آنکه نانی به دست آورد و خانواده را اداره کند ناچار شد شاگرد یک کتاب فروشی شود. کتابفروشی رایبو علاوه بر خرید و فروش کتاب به کار صحافی و روزنامه فروشی هم اشتغال داشت.

مایکل که خواندن و نوشتن می دانست، در اینجا موقعیتی بسیار ممتاز یافت و آن خواندن کتاب هایی بود که برای صحافی به کتابفروشی آورده بودند و نیز روزنامه هایی که برای فروش به منزل افراد می برد. خود او از این دوره چنین یاد می کند:

«در مدتی که شاگردی می کردم دوست داشتم کتاب های علمی را که زیر دستم می آمد بخوانم و در میان آنها از کتاب مذاکرات درباره ی شیمی و مباحث الکتریسیته در دایره المعارف بریتانیکا خوشم آمد. آزمایش های ساده ای انجام دادم که خرج آن ها از چند پنس در هفته تجاوز نمی کرد و فیزیک ماشین الکتریکی را نخست با یک بطری شیشه ای و سپس با یک استوانه واقعی و اسباب هایی از این نوع ساختم.»

در زمان شاگردی مایکل، تعداد روزنامه ها زیاد نبود و اغلب افراد روزنامه را به جای آنکه بخرند کرایه می کردند؛ یعنی هر نسخه ی روزنامه چند ساعت بیشتر پیش آنها نمی ماند و روزنامه به دیگری داده می شد. یکی از کار های مایکل همین گرفتن و دادن روزنامه به خانه ی مردم بود. هر نسخه روزنامه که در می آمد مایکل آن را با دقت می خواند و مطالب مهم آن را به خاطر می سپرد. هنگامی که برای دادن روزنامه به خانه افراد می رفت. بعضی از آنها به جای آنکه روزنامه را بگیرند از مایکل می خواستند تا خلاصه خبر های روز و وقایع را برای آنها شرح دد. بنابراین او کاملا در جریان کلیه حوادث و رویداد ها بود.

مایکل یک قرارداد هفت ساله با این کتابفروشی داشت. او که با دست هایی که ورزیده و با کار آشنا بود به کتابفروشی آمده بود، اکنون با خواندن کتاب ها اندیشه باروری یافته بود و جست و جو گر و پژوهشگر شده بود. اما یک تصادف جالب برای مایکل که آماده ی پذیرش بود. تصادف چنین بود که همفری دیوی (Hamphry Davy) فیزیکدان مشهور انگلیسی و رییس آزمایشگاه های علمی انجمن سلطنتی انگلیس تهیه کارت دعوت برای سخنرانی های علمی-هفتگی خود را به این کتابفروشی سفارش داده بود. فارادی زرنگی کرده و دعوت چند جلسه را برای خود نوشت و در جلسات سخنرانی حاضر شد. پس از سه چهار جلسه که در جلسات سخنرانی شرکت کرد، کتاب جلد شده و مرتبی را همراه تقاضای کار به همفری دیوی داد. این کتاب محتوی سخنرانی های چند جلسه ی گذشته ی دیوی بود که همراه شرح و شکل به صورت ماهرانه ای تنظیم و صحافی شده بود.

در خواست مایکل فارادی در هیات مدیره ی آزمایشگاه ها بررسی و پذیرفته شد مشروط بر آنکه فارادی که هیچ مدرک تحصیلی و سابقه ی کلاس رفتن نداشت به عنوان کارگر ساده در آزمایشگاه های شیمی و فیزیک به کار نظافت بپردازد. جالب است که این کارگر ساده که دست های سازنده و اندیشه ای پویا داشت چنان در مدت چند ماه مورد علاقه دیوی قرار گرفت که او را در انجام کار های آزمایشگاهی شرکت داد و هنگامی که دیوی برای ایراد سخنرانی های علمی به کشور های اروپایی دعوت شد، مایکل همراه او و همسفرش به سفر اروپایی رفت. این سفر 30 ماه طول کشید. اگر چه همسفر دیوی، مایکل را به عنوان شاگرد خانه و پا دو صدا می کرد و به او فرمان می داد؛ اما دیوی همواره او را همکار جوان خود معرفی کرد.

مایکل در این سفر با چند زبان زنده دنیا آشنا شد. با دانشمندان معروف اروپا کار های آن ها ارتباط یافت و تجارب آن ها را نوشت و توانست محبت بزرگان علم اروپا را به خود جلب کند و با سرمایه ی بزرگی به کشورش باز گردد و به قول نیوتن بر شانه ی عظیم الجثه های تاریخ بایستد و تجربه های آن ها را در زندگی علمی خود به کار گیرد.

فارادی در آزمایشگاه های علمی انجمن سلطنتی انگلیس به تجربه های جدیدی دست زد و کار های بزرگی کرد و به کشف اختراعات مهم رسید؛ به طوری که مقام ریاست آزمایشگاه های علمی انجمن سلطنتی انگلیس رسید و عنوان بزرگترین دانشمند آزمایشگر علوم تجربی جهان را یافت. همفری گفته بود: (بزرگترین کشف من، کشف وجود فارادی است.)

اما فارادی چه کرد؟

در اینجا بهتر است از زبان و قلم خودش بشنویم و بخوانیم.

17 اکتبر 1831

استوانه ای است میان تهی از کاغذ (یا مقوا) و پوشیده با هشت پر سیم مسی که در یک امتدادند و محتوی مقادیر زیرند.

1- با پره ی خارجی با طول 32 پا و عرض 10 اینچ

2- با پره ی خارجی با طول 31 پا و عرض 10 اینچ

3- با پره ی خارجی با طول 30 پا و عرض 10 اینچ

4- با پره ی خارجی با طول 28 پا و عرض 10 اینچ

5- با پره ی خارجی با طول 27 پا و عرض 10 اینچ

6- با پره ی خارجی با طول 25 پا و عرض 10 اینچ

7- با پره ی خارجی با طول 23 پا و عرض 10 اینچ

8- با پره ی خارجی با طول 22 پا و عرض 10 اینچ

یعنی در مجموع 220 پا

و همه به وسیله ی نخ قند و چلوار (برای عایق بندی) از هم جدا شدند. قطر درونی استوانه کاغذی 6/13 اینچ و قطر بیرونی مجموعه 1 و 1/2 اینچ و طول پره های مسی همچون استوانه 6 و 1/2 اینچ بود.

انتهای پره در یک ظرف استوانه هی پاک و تمیز شده و همه به هم متصل شده بودند. هشت انتهای دیگر همین بودند. سپس این انتها به وسیله ی یک سیم دراز مسی به گالوانومتر اتصال یافته بودند و یک میله مغناطیسی استوانه ای به قطر 4/3 اینچ و درازی 8 و 2/1 اینچ که فقط سر آن در دهانه استوانه مارپیچ وارد شده بود. بعد با سرعت در تمام استوانه فرو می رفت و عقربه ی گالوانومتر به حرکت در می آمد و سپس میله بیرون کشیده می شد و دوباره عقربه به حرکت در می آمد؛ اما در جهت مخالف و این اثر هر بار که مغناطیس وارد یا خارج می شد، تکرار می شد و در نتیجه موجی از الکتریسیته تولید می شد که فقط مربوط به نزدیک شدن مغناطیس بود و هیچ ربطی به موضوع آن نداشت. عقربه به حالت انحرافی باقی نمی ماند؛ بلکه هر بار به جای خودش باز می گشت.

این آزمایش را که حتی دانش آموز دوره ی ابتدایی در مدارس روستا های دور کشورمان در شهرستان های لار و لامرد فارس تا ایجرود زنجان به آسانی انجام می دهند، روزی بزرگترین کشف را در پی داشت. آن کشف قانون القای مغناطیس یا قانون القای فارادی بود؛ «قانون القای فارادی بیان می کند که هر گاه شار مغناطیسی گذرنده از یک مدار به نحوی تغییر کند، آن عمل باعث ایجاد یک نیروی محرکه ی القایی در مدار می شود که به وسیله ی گالوانومتر قابل مشاهده است. نیروی محرکه القایی با آهنگی که شار مغناطیسی گذرنده از مدار برحسب زمان تغییر می کند برابر است.» آزمایش هایی که فارادی در سال 1831 میلادی صورت داد مسیر تاریخ بشر را تغییر داد. او علاوه بر آنکه اهن ربا را به یک سیم پیچ نزدیک و دور کرد و تولید جریان برق را در سیم پیچ مشاهده کرد به آزمایش دیگری نیز دست زد و آن اینکه اگر دو سیم پیچ را در دو طرف یک حلقه ی آهنی بپیچم و سیم پیچ اول را به یک باتری ببندیم، در سیم پیچ دوم در لحظه ی باز و بسته کردن باتری جریان برق تولید می شود. پیش از فارادی خاصیت مغناطیسی جریان الکتریکی کشف شده بود. اورستد به کشف خاصیت مغناطیسی جریان الکتریکی توفیق یافته و به این نتیجه رسیده بود که همان طور که با الکتریسیته مغناطیس تولید می شود می توان با مغناطیس هم الکتریسیته تولید کرد. کشف فارادی سبب اختراع دینامو ها یا ژنراتور ها شد و به دنبال آن موتور های الکتریکی اختراع و ساخته شدند و مبحث تازه ای به نام الکترومغناطیسی به وجود آمد.

مبحث الکترومغناطیس و تئوری مربوط به آن به مبحث نور و امواج کشانده شد و ارتباط مخابرات جدید را در پی داشت. از سوی دیگر با بررسی امواجی که از درون ماده منتشر می شود در ساختار داده آشنا شدیم و مباحث دیگری به وجود آمد. بنابراین به طور خلاصه می توان گفت که پدیده کوچکی به وسیله فارادی مشاهده شد ولی بسیاری از اختراعات و اکتشافات بزرگ پیامد همان پدیده کوچک بود. کشف فارادی منحصر به قانون القای مغناطیسی نبود، او قوانین الکترولیز و تجزیه شیمیایی مواد را به دست آورد و سال هایی که مسئولیت آزمایشگاه های  انجمن سلطنتی انگلیس را بر عهده داشت می کوشید کودکان و جوانان را با تازه های علم آشنا کند. او سخنرانی های هفتگی در همان آزمایشگاه ها تشکیل داد و عملا به ترویج و گسترش علم در جامعه کمک کرد. ای سخنرانی ها پس از فوت او نیز ادامه یافتند و با پیدایش رادیو و تلویزیون و اینترنت کوشش شد هدف های فارادی دنبال شود

گرچه فارادی در 26 اوت 1867 میلادی یعنی 30 سال پیش از آنکه در ایران مدرسه به وجود آید چشم از جهان فرو بست تا زمانی که انسان از انرژی الکتریکی ژنراتور ها و دیگر آثار تمدنی جدید استفاده می کند، نام و یاد فارادی زنده است. فیزیکدانان هم  برای آنکه نام فارادی در زبان ها جاری باشد واحد دو کمیت فیزیکی را به افتخار نام او برگزیدند؛ یکی فاراد واحد ظرفیت الکتریکی و دیگری فاراد واحد مقدار الکتریسیته که برابر 96500 کولن الکتریسیته است.





نوع مطلب : دانشمندان بزرگ، 
برچسب ها : مایکل فارادی، زندگینامه ی مایکل فارادی، بیوگرافی مایکل فارادی، مایکل فارادی کیست؟، قوانین فارادی، فارادی،
لینک های مرتبط :


آمار وبلاگ
  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :


.

 
 
 
شبکه اجتماعی فارسی کلوب | Buy Website Traffic | Buy Targeted Website Traffic