دانستنی ها
وبلاگی برای تمامی سنین
درباره وبلاگ


با سلام خدمت عزیزانی که این وبلاگ را مورد بازدید قرار دادند. لازم به ذکر است که تمامی مطالب این وبلاگ متعلق به تیم دانستنیها است و استفاده از آن به شرط ذکر منبع مانعی ندارد. با تشکر!!!
مدیر وبلاگ:
احسان آخرت دوست

مدیر وبلاگ : آتنا آخرت دوست
نظرسنجی
بزرگترین دانشمند ایرانی از نظر شما؟










پنجشنبه 1 تیر 1391 :: نویسنده : آتنا آخرت دوست
میخی به آن دسته از خطوط گفته می شود که نماد هایی شبیه میخ دارند. خطوط میخی متفاوتی وجود دارند که برای نوشتن زبان های مختلفی به کار می روند. از گونه های مختلف خط میخی می توان به: میخی سومری، آکدی، ایلامی، اوگاریتی اشاره کرد و همچنین خط میخی هخامنشی که برای نوشتن فارسی باستانی استفاده می شده است. تمام خطوط میخی که تا کنون رمز گشایی شده اند از چپ به راست نوشته می شوند.

میخی به آن دسته از خطوط گفته می شود که نماد هایی شبیه میخ دارند. خطوط میخی متفاوتی وجود دارند که برای نوشتن زبان های مختلفی به کار می روند. از گونه های مختلف خط میخی می توان به: میخی سومری، آکدی، ایلامی، اوگاریتی اشاره کرد و همچنین خط میخی هخامنشی که برای نوشتن فارسی باستانی استفاده می شده است. تمام خطوط میخی که تا کنون رمز گشایی شده اند از چپ به راست نوشته می شوند. پژوهشگران، سومریان را ابداع کننده ی خط میخی می دانند؛ اما کتیبه هایی که به تازگی در جیرفت و شهر سوخته کشف شده اند، تاریخی بسیار کهن تر به نسبت کتیبه های سومریان دارند. به احتمال فراوان خط میخی هخامنشی به فرمان داریوش بزرگ ایجاد شده است. این نوع خط میخی که 36 علامت دارد، آخرین نوع خط میخی ابداع شده است. (در سده ی ششم پیش از میلاد) خط میخی هخامنشی خط نیمه الفبایی نیمه هجایی است.

به علاوه اندیشه نگاشت که برای لغات پر استفاده مثل شاه، کشور و اهورامزدا به کار می روند. این خط از ساده ترین خطوط میخی نیز محسوب می شود. تنها خط میخی اوگاریتی است که از آن ساده تر و صد در صد الفبایی است.

خط میخی فارسی باستان پس از انقراض حکومت هخامنشی از رواج افتاد و خواندن آن فراموش شد. تا اینکه اخبار و گزارش هایی که جهان گردان اروپایی از اوایل قرن 17 میلادی به این سوی، هنگام سیر و سیاحت در شرق و بازدید از ویرانه های تخت جمشید فراهم کرده بودند، توجه دانشمندان اروپایی را به آن جلب کرد. در قرن هجدهم میلادی، چندین کتیبه به خط میخی فارسی باستان در اروپا منتشر شد، رونوشت کامل یکی از کتیبه های داریوش در تخت جمشید که توسط شاردن، جهانگرد معروف اروپایی در سال 1711 منتشر کرد از آن جمله است. همچنین کتیبه ای از خشایارشاه روی گلدانی از سنگ مرمر که کنت کایلوس در سال 1762 گزارش درباره ی آن به محافل علمی آن روزگار ارائه کرد.

در سال 1765، کارستن نیبور رونوشت های دقیق تری از کتیبه ی سه زبانی تخت جمشید تهیه کرد و پس از بازگشت از شیراز، آن را منتشر کرد. نیبور از بررسی دقیق این اسناد دریافت که کتیبه ها از چپ به راست و به سه گونه نظام خطی کاملا متفاوت از هم نوشته شده اند.

چند صباحی بعد، در سال 1798 میلادی، اولاف گرهارد تیخسن پی برد که این سه نظام خطی متفاوت در کتیبه ها، در حقیقت بیانگر سه زبان مختلف هستند و نشانه ی میخ مانند موربی که در ساده ترین نوع این سه شیوه کتابت به طور منظم پس از چند علامت تکرار می شود، ظاهرا نشانه ی مقسم کلمات بوده است. اما او به اشتباه این کتیبه ها را متعلق به دوران اشکانی می دانست. در سال 1802 میلادی فردریش مونتر مستقل از تیخسن، علامت واژه جدا کن را در این کتیبه ها تشخیص داد و تصور کرد که گروهی از نشانه های دیگر تکرار می شوند، احتمالا بر مفهوم (شاه) و (شاه شاهان) دلالت می کند. او از روی بعضی شواهد احتمال داد که کتیبه ها متعلق به دوران هخامنشی هستند. با وجود تلاش های مستمر این دانشمندان و چند تن دیگر، هنوز پیشرفت مهمی در گشودن اسرار خط میخی فارسی باستان حاصل نشده بود، تا اینکه گئورگ فردیش گروتفند آلمانی در سال 1802، تحقیقات گسترده ای را در این زمینه آغاز کرد. گروتفند کار خود را با تطبیق و مقایسه دو کتیبه از تخت جمشید (کتیبه ی داریوش و خشایارشاه) شروع کرد و دیری نگذشت که موفقیت های چشمگیری دست یافت. او نیز تصور کرد که کتیبه به سه شیوه ی خطی متفاوت نوشته شده اند و میخ مورب در آن ها علامت یا نشانه ی واژه جدا کن است. او به این نتیجه رسید کتیبه ها به پادشاهان هخامنشی تعلق دارند و اساسا حاوی اسامی و القاب این پادشاهان هستند و زبان ساده ترین نوع این نوشته ها که در اصل به زبان فارسی باستان بود شبیه و همانند زبان اوستایی است.





نوع مطلب : تاریخ، 
برچسب ها : خط میخی، خط میخی چیست؟، تعریف خط میخی، زبان میخی، زبان ایرانیان،
لینک های مرتبط :


آمار وبلاگ
  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :


.

 
 
 
شبکه اجتماعی فارسی کلوب | Buy Mobile Traffic | سایت سوالات